İsveç’te seçimden kesin sonuç çıkmadı

İsveç’te 13 Eylül Pazar günü gerçekleştirilen yerel ve genel seçimlerde bloklar arası dağılım net bir sonuç vermedi.

Meclise katılım hakkı kazanmak için yüzde 4 barajını aşabilen 8 parti ve aldıkları oylar kesin olmayan sonuçlarla açıklandı. Kesin olmayan sonuçlara göre 6626 sandıktan 6312’si sayılmış olup yüzde 80,3’lük bir katılım sağlandığı görüldü.

Şu ana (Pazartesi) kadar sayılan 6.466.743 oyun yüzde 28,1’i seçimden birinci parti olarak çıkan Sosyaldemokrat İşçi Partisi’ne, yüzde 19,9’ü muhafazakar Moderatlar’a, yüzde 17,5’i ırkçı İsveç Demokratları’na ve yüzde 8,3’ü ise arttırdığı oylarla seçimin kazananı olarak görülen Sol Parti’ye verildi. Diğer partilerin dağılımı ise şu şekilde: Merkez Partisi yüzde 7,1, Hıristiyan Demokratları yüzde 6,2, Çevre Partisi yüzde 6,1 ve barajı aşması beklenmeyip destek oyu alan Liberaller yüzde 5,4.

Seçimlerin kaybedeni katıldığı seçimlerde ilk kez oy kaybına uğrayarak son seçimde elde ettiği güçlü konumunu az da olsa yitiren İsveç Demokratları oldu. İsveç Demokratları’nın haricinde, İsveç genel seçimleri tarihi boyunca en düşük oy oranını alan Sosyaldemokrat İşçi Partisi ise en güçlü parti konumunu koruyabildiğinden hükümet kurma hakkı elde etti.

Hükümeti kurma turu veya turlarının başlaması kesin olan oyların açıklanmasıyla birlikte önümüzdeki hafta başlayacak. Parti liderleri bugünden görüşmelere başlayarak önümüzdeki haftanın hazırlığını yaptılar. Geleneksel olarak iki blok üzerinden değerlendirilen ve bu bloklara göre hükümette veya muhalefette yer alan partiler Sol Parti ve İsveç Demokratları’nın konumu nedeniyle farklı yollara başvurmaya başladılar. 2022 seçimlerinde Moderatlar, Hıristiyan Demokratları, Liberaller ve İsveç Demokratları Tidö Anlaşması üzre koalisyon hükümeti kurmuşlardı. Liberaller’in ırkçı bir partiye yaklaşması gündemi yoğun olarak meşgül etmiş ve parti içinde yaşanan yoğun tartışmaların ardından parti başkanı Filistin kökenli Müslüman olan Simona Mohamsson İsveç Demokratları’na yaklaşarak tartışmalara son vererek parti içinde ayrılığa neden oldu. Muhalefette yer alan Sol Parti, Sosyaldemokrat İşçi Partisi, Çevre Partisi ve Merkez Parti ise aralarında anlaşamadığından çoğunluğu sağlayamamıştı.

Kesin olmayan sonuçlara göre, Sol Parti, Sosyaldemokrat İşçi Partisi, Çevre Partisi ve Merkez Parti üç sandalyelik farkla önde gözükürken, Merkez Partisi’nin Sol Parti vetosu Sosyaldemokratları hayli zorlamakta. ”Kırmızı çizgimiz” olarak nitelendirdikleri Sol Parti’nin katılımını kesin olarak reddeden Merkez Parti, Sol Parti’nin yer alacağı herhangi bir oluşumda yer almayacaklarını, Sol Parti ise elde ettiği konum nedeniyle ve son kongre kararlarını referans göstererek yer almayacağı hiçbir anlaşmaya ve koalisyona destek vermeyeceğini açıkladı. Bu durumda üç eksik sayıyla da olsa hükümet kurmada en güçlü adayın Moderatlar olduğu varsayılıyor. Merkez Parti’nin Sol Parti’ye karşı tutumuna benzer olarak İsveç Demokratları’na karşı da tavır aldığı ve onların yer alacağı herhangi bir koalısyonda yer almak istemediklerini ifade etseler de böylesi bir oluşumu aynı kesin dille reddetmedikleri görülüyor. Sol Parti, Merkez Parti’nin tutumuna yanıt olarak gerekirse seçimlerin tekrar edilmesinden yana olduğunu ifade ediyor. (ATİK Online)